YeuNgay.comYêu Ngay
Pháp luật liên quan

Doạ tung ảnh để đòi tiền phạm tội gì: Điều 170 và trường hợp chưa đưa đồng nào

Bị doạ tung ảnh riêng tư nếu không đưa tiền: dấu hiệu tội cưỡng đoạt tài sản theo Điều 170, khác gì lừa đảo, chưa đưa tiền có trình báo được không, hồ sơ cần có.

A Vietnamese man in his mid thirties sits on a living room sofa late at night, phone face down beside him, head lowered, dim lamp glow

Người doạ tung ảnh riêng tư của bạn để buộc bạn đưa tiền có dấu hiệu tội cưỡng đoạt tài sản theo Điều 170 Bộ luật Hình sự: đe doạ sẽ dùng vũ lực hoặc có thủ đoạn khác uy hiếp tinh thần người khác nhằm chiếm đoạt tài sản. Khoản 1 không đặt mức tiền tối thiểu và mức phạt tù là từ 1 đến 5 năm; điều luật mô tả hành vi đe doạ nhằm chiếm đoạt, không ghi điều kiện bạn phải đưa tiền rồi mới trình báo được.

Bài này không lặp lại các bước ứng phó trong những giờ đầu mà đi vào phần pháp lý: người đe doạ đang làm gì theo con mắt của luật, khác gì với lừa đảo, và hồ sơ của bạn cần chứng minh điều gì. Tình huống được dùng là của anh Phúc, 36 tuổi, quen một người qua mạng hai tháng thì bị doạ gửi ảnh cho đồng nghiệp nếu không chuyển 30 triệu đồng.

Tin nhắn lúc nửa đêm của anh Phúc

Anh Phúc làm nhân viên kinh doanh, sống một mình sau khi chia tay. Anh quen Linh qua mạng, hai người trò chuyện mỗi tối, rồi gọi video. Trong một cuộc gọi, không khí trở nên riêng tư. Ba ngày sau, Linh, hay đúng hơn là ai đó dùng tài khoản của Linh, gửi cho anh ảnh chụp từ cuộc gọi kèm danh sách bạn bè, đồng nghiệp lấy từ trang cá nhân của anh. Tin nhắn nói: chuyển 30 triệu đồng trong 24 giờ, nếu không ảnh sẽ được gửi đi.

Anh Phúc thấy xấu hổ đến mức không dám nói với ai. Anh nghĩ đến việc chuyển tiền cho xong. Anh cũng nghĩ mình là đàn ông, kể ra ai tin, ai thương. Đó là những suy nghĩ rất người, và kẻ đe doạ biết rõ chúng.

Điều anh Phúc cần nghe trước tiên là: người làm sai ở đây là người đe doạ, không phải anh. Trò chuyện thân mật với người mình tin là chuyện bình thường của người trưởng thành. Pháp luật có điều khoản riêng cho hành vi dùng nỗi sợ của người khác để lấy tiền, và điều khoản đó không đòi hỏi anh phải đưa tiền rồi mới được bảo vệ. Nếu trong lúc này bạn có ý nghĩ làm hại bản thân, hãy gọi ngay cho một người thân và đến cơ sở y tế gần nhất.

Đọc Điều 170 cho đúng

Hành vi là đe doạ hoặc uy hiếp tinh thần. Khoản 1 nêu người nào đe doạ sẽ dùng vũ lực hoặc có thủ đoạn khác uy hiếp tinh thần người khác nhằm chiếm đoạt tài sản. Doạ phát tán ảnh riêng tư cho đồng nghiệp, gia đình là một cách gây áp lực tinh thần rất rõ.

Mục đích là chiếm đoạt tài sản. Chữ "nhằm" cho thấy điều luật hướng vào mục đích của người đe doạ. Tin nhắn có con số, thời hạn và số tài khoản là bằng chứng quan trọng của mục đích này.

Khoản 1 không có mốc tiền tối thiểu. Khác với Điều 174 về lừa đảo bắt đầu từ 2 triệu đồng, Điều 170 khoản 1 không ghi giá trị tối thiểu. Mức phạt tù là từ 1 năm đến 5 năm.

Việc đã đưa tiền hay chưa không phải điều kiện ghi trong khoản 1. Điều luật mô tả hành vi và mục đích, không ghi điều kiện người bị đe doạ phải giao tài sản. Việc đánh giá cụ thể thuộc về cơ quan tiến hành tố tụng, nhưng bạn không cần chờ mất tiền mới trình báo.

Có thể bị phạt thêm. Khoản 5 cho phép phạt tiền từ 10 triệu đến 100 triệu đồng hoặc tịch thu một phần hay toàn bộ tài sản của người phạm tội.

Các khung nặng hơn của Điều 170

Khi số tiền đòi hoặc đã chiếm đoạt lớn hơn, hoặc có tình tiết đặc biệt, khung hình phạt tăng theo bảng dưới:

KhoảnTrường hợpMức phạt tù
Khoản 2Có tổ chức; có tính chất chuyên nghiệp; phạm tội với người dưới 16 tuổi, phụ nữ mà biết là có thai, người già yếu hoặc người không có khả năng tự vệ; chiếm đoạt từ 50 triệu đến dưới 200 triệu đồng; gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự; tái phạm nguy hiểm3 năm đến 10 năm
Khoản 3Chiếm đoạt từ 200 triệu đến dưới 500 triệu đồng; lợi dụng thiên tai, dịch bệnh7 năm đến 15 năm
Khoản 4Chiếm đoạt từ 500 triệu đồng trở lên; lợi dụng hoàn cảnh chiến tranh, tình trạng khẩn cấp12 năm đến 20 năm

Tình tiết "có tổ chức" và "chuyên nghiệp" đáng để ý trong các vụ doạ tung ảnh qua mạng, vì nhiều vụ do một nhóm thực hiện theo kịch bản lặp lại, với nhiều tài khoản và nhiều số tài khoản nhận tiền. Hãy giữ đủ mọi tài khoản đã liên lạc với bạn, kể cả những tài khoản chỉ nhắn một lần. Nếu có nhiều số tài khoản nhận tiền khác nhau được đưa ra qua từng lần đòi, đó cũng là dữ kiện cho thấy có thể nhiều người cùng tham gia.

Tình tiết người già yếu hoặc không có khả năng tự vệ cũng cần được kể nếu người bị đe doạ là cha mẹ lớn tuổi của bạn.

Cưỡng đoạt khác lừa đảo ở đâu

Nhiều vụ bắt đầu như một câu chuyện tình và chuyển sang đe doạ. Phân biệt đúng giúp bạn kể đúng trọng tâm khi trình báo:

Người kia nói hoặc làmDấu hiệu nghiêng vềBạn ghi lại gì
"Anh gặp nạn, em giúp anh 20 triệu"Lừa đảo (Điều 174): bạn đưa vì tinLý do họ đưa ra, các lần chuyển
"Chuyển 30 triệu, không thì ảnh đến tay sếp em"Cưỡng đoạt (Điều 170): bạn bị ép vì sợNguyên văn lời đe doạ, thời hạn, số tài khoản
Gửi danh sách bạn bè, đồng nghiệp của bạnTăng áp lực tinh thầnẢnh chụp danh sách họ gửi
Đòi thêm sau khi đã nhận tiềnTiếp tục cưỡng đoạtMỗi lần đòi là một mốc thời gian riêng
Đã gửi ảnh cho người khácCó thể thêm các tội khác như làm nhục người khácAi đã nhận được, lúc nào

Một vụ có thể có cả hai giai đoạn: ban đầu là những lần xin tiền bằng câu chuyện giả, sau đó là đe doạ khi bạn từ chối. Đừng bỏ phần nào khi kể. Việc định tội danh là của cơ quan điều tra.

Nếu ảnh đã thật sự bị gửi cho người khác hoặc đăng lên mạng, vụ việc có thể mở rộng sang các hành vi xâm phạm danh dự, nhân phẩm và đời tư. Khi đó, ngoài việc trình báo, bạn còn có quyền theo Bộ luật Dân sự yêu cầu gỡ bỏ, chấm dứt sử dụng hình ảnh và bồi thường thiệt hại.

Hồ sơ cần có khi trình báo hành vi cưỡng đoạt

Hồ sơ của bạn cần cho thấy hai thứ: có lời đe doạ và lời đe doạ nhằm lấy tài sản. Chuẩn bị sẵn những thứ sau trước khi đến cơ quan công an:

  • Ảnh chụp toàn bộ cuộc trò chuyện, cuộn từ đầu đến cuối, có ngày giờ, không cắt bớt đoạn trước khi bị đe doạ.
  • Ảnh chụp trang cá nhân, tên hiển thị, tên tài khoản của người đe doạ, kể cả các tài khoản phụ.
  • Số tài khoản, tên chủ tài khoản họ yêu cầu chuyển tiền, nguyên văn câu yêu cầu.
  • Nếu đã chuyển tiền: sao kê hoặc biên lai từng lần, xin từ ngân hàng của bạn qua kênh chính thức.
  • Danh sách những người họ doạ gửi ảnh tới, nếu họ có gửi danh sách.
  • Một trang giấy viết tay tóm tắt diễn biến theo ngày, ngắn gọn.
  • Căn cước của bạn và một người thân đi cùng nếu bạn thấy cần.

Bạn không cần in hay mang theo chính các hình ảnh riêng tư. Khi cán bộ cần xem, họ sẽ hướng dẫn cách cung cấp. Nếu ngại trình bày với người khác giới, bạn có thể hỏi có thể trình bày với cán bộ cùng giới không.

Không xoá cuộc trò chuyện dù bạn rất muốn. Có thể tắt thông báo, lưu trữ hoặc nhờ người thân giữ điện thoại hộ, nhưng đừng xoá.

Khi trình bày, hãy kể theo thứ tự thời gian: quen nhau từ khi nào, qua kênh nào, cuộc gọi riêng tư diễn ra ngày nào, tin nhắn đe doạ đầu tiên đến lúc nào, bạn đã trả lời ra sao, đã chuyển tiền hay chưa. Cán bộ tiếp nhận sẽ hỏi lại những chỗ cần làm rõ. Trước khi ký vào biên bản ghi lời khai, bạn được đọc lại; nếu chỗ nào ghi chưa đúng ý, hãy đề nghị sửa. Xin giấy xác nhận đã tiếp nhận tin báo hoặc ghi lại tên cán bộ, ngày giờ để tiện hỏi tiến độ sau này.

Vì sao đưa tiền thường không chấm dứt được chuyện

Anh Phúc từng nghĩ chuyển 30 triệu là xong. Nhưng trong những vụ như vậy, người đe doạ không có gì ràng buộc phải xoá ảnh sau khi nhận tiền. Tiền đến nhanh cho họ thấy bạn sợ và có khả năng trả, nên lần đòi tiếp theo thường đến sớm. Nhiều người kể rằng sau lần chuyển đầu, con số lần hai còn lớn hơn.

Điều này không có nghĩa người đã chuyển tiền là có lỗi. Đa số làm vậy trong hoảng sợ, khi mọi suy nghĩ chỉ hướng tới việc ngăn ảnh lan ra. Nếu bạn đã chuyển, bạn vẫn trình báo được, và các lần chuyển đó trở thành phần giá trị tài sản bị chiếm đoạt mà cơ quan điều tra xem xét theo các khoản của Điều 170.

Một câu để nói với người thân, nếu bạn quyết định kể: "Có người đang doạ gửi ảnh riêng của con để đòi tiền. Con đang đi trình báo. Nếu có ai gửi gì cho bố mẹ, bố mẹ đừng mở, đừng trả lời, giữ lại cho con." Câu này ngắn, không đi vào chi tiết khiến bạn ngại, mà vẫn giúp người thân không bị bất ngờ.

Nếu người đe doạ còn nhắc tới việc đến nhà, đến chỗ làm hay làm hại bạn, đó là đe doạ an toàn. Hãy báo công an ngay và cho người thân biết bạn đang ở đâu.

Câu hỏi thường gặp

Bị doạ tung ảnh nhưng chưa đưa tiền thì có trình báo được không?

Được. Khoản 1 Điều 170 Bộ luật Hình sự mô tả hành vi đe doạ hoặc uy hiếp tinh thần nhằm chiếm đoạt tài sản, không ghi điều kiện bạn phải giao tiền trước. Hãy giữ nguyên tin nhắn đe doạ và trình báo càng sớm càng tốt.

Tội cưỡng đoạt tài sản có mức tiền tối thiểu không?

Khoản 1 Điều 170 không nêu mức tiền tối thiểu, khác với Điều 174 về lừa đảo bắt đầu từ 2 triệu đồng. Mức phạt tù ở khoản 1 là từ 1 năm đến 5 năm, các khoản sau tăng theo giá trị và tình tiết.

Cưỡng đoạt tài sản khác lừa đảo chiếm đoạt tài sản thế nào?

Lừa đảo là bạn giao tài sản vì tin vào thông tin sai người kia đưa ra. Cưỡng đoạt là bạn bị ép giao vì sợ lời đe doạ hoặc áp lực tinh thần. Một vụ có thể có cả hai giai đoạn, và cơ quan điều tra sẽ xác định.

Đã chuyển tiền cho người đe doạ thì có bị coi là đồng ý không?

Không. Bạn chuyển tiền dưới áp lực của lời đe doạ, đó chính là điều Điều 170 mô tả. Các khoản đã chuyển là giá trị tài sản bị chiếm đoạt, nên hãy kê đủ từng lần khi trình báo.

Có phải mang ảnh riêng tư đến cơ quan công an không?

Không cần tự in hay mang theo. Bạn mang ảnh chụp cuộc trò chuyện có lời đe doạ, thông tin tài khoản và sao kê. Khi cần xem nội dung khác, cán bộ sẽ hướng dẫn cách cung cấp phù hợp.

Người đe doạ ở nước ngoài thì trình báo trong nước có ích gì không?

Có. Tin báo giúp ghi nhận hành vi, truy vết dòng tiền qua tài khoản nhận trong nước nếu có, và tạo căn cứ cho các bước tiếp theo. Bạn cũng có hồ sơ chính thức nếu ảnh bị phát tán sau này.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138