YeuNgay.comYêu Ngay
Bảo vệ cha mẹ và người thân

Người yêu mới của bố dọn về ở cùng nhà: giữ giấy tờ, tài sản và sự yên ổn cho cả nhà

Bố goá đưa người yêu mới về ở chung khi chưa cưới. Sống chung không đăng ký nghĩa là gì, cất giấy tờ ra sao, chi tiêu rõ ràng và dấu hiệu bố đang bị kiểm soát.

An elderly Vietnamese father and his grown son carry a wooden cabinet together into a narrow hallway, a woman holding a door open, viewed from the stairs, bright midday light

Khi người yêu mới của bố dọn về ở cùng nhà mà chưa đăng ký kết hôn, con nên hiểu rằng việc sống chung này không làm phát sinh quan hệ vợ chồng về pháp lý, giúp bố cất giữ giấy tờ quan trọng ở nơi bố chọn, thống nhất chuyện chi tiêu cho rõ ràng, đối xử tử tế với người mới, và để ý những dấu hiệu cho thấy bố đang dần bị tách khỏi con cái hay mất quyền với tiền của mình. Phần lớn những cặp lớn tuổi về sống chung là vì muốn có bạn. Sự rõ ràng từ đầu giúp cả hai bên đỡ va chạm về sau.

Tình huống giả định: ông Lực, 70 tuổi, goá vợ ba năm, sống trong căn nhà ba tầng cùng vợ chồng anh Quang, con trai út. Ông quen bà Mai, 52 tuổi, ở câu lạc bộ khiêu vũ, ba tháng sau thì đưa bà về ở cùng. Không có đám cưới, không đăng ký. Anh Quang không phản đối, nhưng không biết nên giữ gì, nói gì, và ranh giới giữa lo cho bố với can thiệp vào đời bố nằm ở đâu.

Sống chung không đăng ký nghĩa là gì về pháp lý

Điều 14 khoản 1 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 quy định nam, nữ có đủ điều kiện kết hôn chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn thì không làm phát sinh quyền, nghĩa vụ giữa vợ và chồng. Nói đơn giản, ông Lực và bà Mai sống chung bao lâu thì về pháp lý vẫn không phải là vợ chồng, chừng nào chưa đăng ký kết hôn.

Điều 16 khoản 1 của luật này quy định quan hệ tài sản, nghĩa vụ và hợp đồng của hai người chung sống như vậy được giải quyết theo thoả thuận giữa các bên; nếu không có thoả thuận thì giải quyết theo Bộ luật Dân sự và các quy định có liên quan. Khoản 2 thêm rằng việc giải quyết phải bảo đảm quyền lợi hợp pháp của phụ nữ và con, công việc nội trợ để duy trì đời sống chung được coi như lao động có thu nhập.

Điều này có hai mặt mà con cần hiểu cho công bằng. Một mặt, căn nhà của bố không tự nhiên trở thành tài sản chung với bà Mai chỉ vì bà về ở. Mặt khác, nếu bà Mai góp tiền, góp công sửa nhà, chăm sóc bố, những đóng góp đó vẫn có giá trị khi hai người chia tay. Rõ ràng từ đầu là cách tốt nhất để không ai phải tranh cãi về sau.

Giấy tờ nên cất ở đâu, ai giữ

Không phải giấu người mới, mà là để mọi thứ quan trọng nằm ở nơi bố chọn và ít nhất một người con biết. Làm khi bố đồng ý.

Giấy tờGợi ý chỗ cấtAi biết chỗ cấtLưu ý
Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, giấy tờ nhàTủ có khoá của bố, hoặc két ở nhà conBố và một người conCó bản sao để ở nhà con khác
Sổ tiết kiệm, giấy gửi tiềnCùng chỗ với giấy tờ nhàBố và một người conGhi lại số sổ, nơi gửi
Căn cước, thẻ bảo hiểm y tế của bốBố tự giữBốCó ảnh chụp lưu ở máy con
Di chúc nếu cóVăn phòng công chứng hoặc người bố tinTheo ý bốKhông bắt bố công khai nội dung
Vàng, tiền mặt lớnNên gửi vào tài khoản hoặc kétBốTránh để rải rác trong nhà
Đồ kỷ niệm của mẹ đã mấtPhòng của bố hoặc nhà conCả nhàThống nhất trước để không ai buồn

Anh Quang mở lời bằng chuyện đồ của mẹ, không bằng chuyện sổ đỏ: "Bố cho con cất mấy món đồ của mẹ lên phòng con, để cô Mai có chỗ để đồ." Từ chuyện đó, hai bố con nói tiếp sang giấy tờ nhà một cách tự nhiên.

Chi tiêu trong nhà cho rõ từ tháng đầu

Ai trả tiền điện, nước, chợ. Một nhà ba thế hệ cộng thêm người mới thì chi tiêu phải bàn lại. Ghi thành một danh sách ngắn: khoản nào bố trả, khoản nào vợ chồng con trả, bà Mai góp phần nào nếu bà muốn.

Tiền lương hưu của bố vẫn về tài khoản của bố. Không ai, kể cả con cái, nên đề nghị đổi tài khoản nhận lương hưu của bố. Nếu có ai đề nghị chuyện này, đó là điều cần hỏi kỹ.

Những khoản lớn bố bàn với con. Không phải xin phép, mà là báo. Mua xe, sửa nhà, cho ai vay. Áp dụng cả với khoản con muốn vay của bố.

Đồ bà Mai mang theo là của bà Mai. Ghi lại những món đồ lớn bà mang tới, như tủ, xe, đồ điện. Ghi như vậy là để bảo vệ bà, khi có chuyện bà mang đi mà không ai thắc mắc.

Một quỹ chung nhỏ nếu hai người muốn. Nếu bố và bà Mai muốn góp chung, nên là một quỹ nhỏ cho chi tiêu hằng tháng, không phải tài khoản chung chứa toàn bộ tiền của bố.

Dấu hiệu sống chung đang trượt sang kiểm soát

Phần lớn các cặp sống chung tử tế không có dấu hiệu nào dưới đây. Một vài dấu hiệu xuất hiện cùng lúc thì con nên để ý hơn.

Người mới nói hoặc làmDấu hiệu gìCon làm gì
Giữ điện thoại, trả lời điện thoại thay bốKiểm soát liên lạcGặp bố trực tiếp, nói chuyện riêng
Khuyên bố ít gặp con cháu, nói con chỉ nhắm tài sảnTách bố khỏi gia đìnhGiữ lịch thăm đều, không cãi tay đôi
Đòi giữ thẻ ngân hàng, sổ tiết kiệm của bốKiểm soát tiềnNhắc bố nguyên tắc tự giữ, đề nghị bố đi ngân hàng cùng con
Thúc bố sang tên nhà, ký uỷ quyềnChuyển tài sản khi chưa có ràng buộcĐề nghị bố hỏi người có chuyên môn trước khi ký
Bố có vẻ sợ, im lặng khi người kia có mặtCó thể bố đang bị áp lựcNói chuyện riêng với bố ở nơi khác
Bố có vết thương không giải thích đượcDấu hiệu bạo lựcĐưa bố đi khám, báo công an nếu có căn cứ

Ở nhà ông Lực, không có dấu hiệu nào trong bảng này. Bà Mai chủ động bảo ông để sổ đỏ ở chỗ anh Quang cho yên tâm. Anh Quang ghi nhận điều đó, và từ đó anh tin bà hơn.

Đối xử tử tế với người mới về nhà

Thái độ của con quyết định khá nhiều việc người mới sẽ ứng xử thế nào. Lạnh lùng từ đầu dễ đẩy hai bên vào thế đối đầu, và bố là người khổ nhất.

  • Gọi người mới bằng một cách xưng hô bố thấy được tôn trọng, hỏi bố trước nên gọi thế nào.
  • Mời người mới cùng ăn những bữa cơm gia đình, giỗ chạp, Tết, nếu bố muốn.
  • Không nói chuyện giấy tờ, tiền bạc trước mặt người mới như thể họ là người ngoài; nói riêng với bố.
  • Hỏi về gia đình, con cái của người mới, thăm hỏi khi họ ốm.
  • Không đặt luật lệ cho người mới mà không có bố cùng bàn.
  • Nếu không thể quý mến, ít nhất giữ lịch sự đều đặn.

Sự tử tế này không mâu thuẫn với việc cất giữ giấy tờ cẩn thận. Hai việc đi cùng nhau: con tin người mới tới mức có thể, và bố được bảo vệ ở mức cần thiết. Nếu người mới thật lòng, họ hiểu điều đó. Nếu họ phản ứng gay gắt với mọi sự rõ ràng, phản ứng đó tự nó là một thông tin.

Khi bố và người mới tính chuyện lâu dài

Sau vài tháng sống chung, nhiều cặp bắt đầu nói tới chuyện đăng ký kết hôn, hoặc quyết định cứ sống chung như vậy. Mỗi lựa chọn có hệ quả khác nhau, con nên giúp bố thấy rõ trước khi chọn.

Lựa chọnHệ quả chínhNên làm trước
Tiếp tục sống chung, không đăng kýKhông phát sinh quan hệ vợ chồng theo Điều 14; tài sản giải quyết theo thoả thuận hoặc luật dân sự theo Điều 16Hai người viết một thoả thuận ngắn về chi tiêu, đồ đạc mỗi bên mang tới
Đăng ký kết hôn sau một thời gian sống chungĐiều 14 khoản 2: quan hệ hôn nhân được xác lập từ thời điểm đăng ký, không tính lùi về lúc bắt đầu sống chungCân nhắc thoả thuận chế độ tài sản, lập trước khi đăng ký, có công chứng hoặc chứng thực theo Điều 47
Đăng ký kết hôn, không lập thoả thuận tài sảnÁp dụng chế độ tài sản theo luật định; tài sản có trước khi cưới vẫn là tài sản riêng theo Điều 43Gom giấy tờ chứng minh nguồn gốc nhà, tiền tiết kiệm của bố
Chia tay sau thời gian sống chungTài sản, đóng góp của mỗi bên được giải quyết theo thoả thuận, không có thì theo luật dân sựDanh sách đồ mang tới, giấy tờ góp tiền sửa nhà nếu có giúp chia tay nhẹ nhàng

Ông Lực và bà Mai, sau một năm sống chung, quyết định đi đăng ký. Trước đó hai người tự đến văn phòng công chứng lập thoả thuận tài sản. Anh Quang không phải nhắc, vì từ đầu cả nhà đã quen nói chuyện tiền bạc rõ ràng với nhau.

Khi có bạo lực, đe doạ hoặc bố bị cô lập

Trường hợp hiếm nhưng nghiêm trọng là người mới dọn vào rồi dần dần kiểm soát cả căn nhà: con cái không được vào, bố không nghe điện thoại, có tiếng cãi vã, đồ đạc bị đập phá, bố có vết bầm tím. Lúc đó không còn là chuyện tình cảm của người lớn tuổi nữa.

Nếu thấy bố có dấu hiệu bị đánh, bị doạ hoặc bị giữ không cho liên lạc, đừng tự xông vào đối đầu. Báo công an nơi gần nhất, đưa bố tới cơ sở y tế nếu bố bị thương, và gọi thêm người thân tới cùng. Ghi lại những gì thấy, có ngày giờ, giữ ảnh vết thương nếu bố đồng ý.

Một người lớn tuổi bị bạo hành thường xấu hổ, không muốn kể, có khi còn bênh người kia. Đừng ép bố thừa nhận ngay. Nói với bố rằng con luôn ở đây, cửa nhà con luôn mở, và bố có thể sang ở với con bất cứ lúc nào. Một chỗ để đi là thứ người đang bị kiểm soát cần nhất.

Câu hỏi thường gặp

Bố sống chung với người mới không đăng ký thì người đó có được chia nhà không?

Theo Điều 14 Luật Hôn nhân và gia đình, sống chung không đăng ký không làm phát sinh quan hệ vợ chồng. Căn nhà của bố không tự trở thành tài sản chung. Tuy vậy, Điều 16 cho thấy những đóng góp thật của người kia vẫn được giải quyết theo thoả thuận hoặc Bộ luật Dân sự.

Có nên giữ sổ đỏ của bố khi bố đưa người mới về ở không?

Chỉ khi bố đồng ý. Gợi ý bố cất giấy tờ quan trọng ở nơi bố chọn, có một người con biết chỗ cất. Giữ giấy tờ trái ý bố dễ thành mâu thuẫn và khiến bố đứng về phía người kia.

Người yêu của bố đòi giữ thẻ ngân hàng của bố thì làm sao?

Nói chuyện riêng với bố, nhắc nguyên tắc ai có thẻ người đó tự giữ, không đưa mã cho ai. Đề nghị đi ngân hàng cùng bố để được hướng dẫn tăng bảo vệ tài khoản. Nếu người kia phản ứng gay gắt, đó là dấu hiệu cần để ý hơn.

Làm sao biết bố đang bị người mới kiểm soát?

Để ý khi người mới giữ điện thoại, trả lời thay bố, khuyên bố ít gặp con cháu, đòi giữ thẻ, thúc bố sang tên hay ký uỷ quyền, hoặc bố có vẻ sợ khi người kia có mặt. Gặp bố riêng ở nơi khác để hỏi chuyện.

Nên gọi người yêu của bố là gì?

Hỏi bố trước, chọn cách xưng hô bố thấy được tôn trọng, thường là cô, dì hoặc bác tuỳ tuổi. Cách xưng hô nhỏ nhưng cho người mới và bố thấy con chấp nhận họ ở mức nào, và giúp nhà đỡ căng thẳng.

Bố bị người mới đánh nhưng không chịu kể thì phải làm gì?

Không ép bố thừa nhận ngay. Đưa bố đi khám nếu có thương tích, báo công an nơi gần nhất khi có căn cứ, ghi lại những gì thấy. Nói với bố rằng bố có thể sang ở với con bất cứ lúc nào.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138